Kennisbank
Off-grid leven & community
Welkom in de kennisbank over Off-grid leven & community. Veel mensen dromen van een zelfvoorzienend bestaan, onafhankelijk van nutsbedrijven. In dit onderdeel vind je essentiële informatie over de technische zijde van off-grid wonen, zoals de installatie van zonnepanelen, accu's en watervoorzieningen. Daarnaast verkennen we het leven in een community.
Hoewel dit sociale avontuur veel enthousiasme en voordelen brengt, brengt het ook uitdagingen met zich mee. Deze kennisbank biedt je de handvatten om zowel de technische als de sociale aspecten van een zelfvoorzienend leven succesvol aan te pakken.
Navigeer hier horizontaal voor de verschillende artikelen
(Deels) Off-grid leven: wat heb je nodig
Steeds meer mensen zijn geïnteresseerd in het zelfvoorzienend leven waarbij ze onafhankelijk willen zijn van alle nutsbedrijven. Dit wordt ook wel ‘off-grid’ wonen genoemd. In dit artikel zetten we verschillende oplossingen op een rijtje die uitgebreid getest zijn op veiligheid en voldoen aan de noodzakelijke keurmerken en garanties.
Betekenis off-grid
'Off-grid' gaan, ook wel autarkisch of 'van het net af gaan' genoemd, betekent grofweg dat je niet aangesloten bent op het elektriciteitsnet, het gasnetwerk, de watervoorziening en het riool. Veel mensen noemen het ook wel ‘zelfvoorzienend’ alleen daar wordt vaak ook nog mee bedoeld dat je je eigen voedsel verbouwt en je eigen afval recyclet.
Nagenoeg iedere (aankomend) Tiny House bewoner houdt zich bezig met het vraagstuk 'zelfvoorzienend'. Hoe je dat aanpakt met al die nutsvoorzieningen is niet in één standaard antwoord te vangen.
Omdat het om essentiële levensbehoeften gaat, is het belangrijk oplossingen te zoeken die van goede kwaliteit zijn. Daarmee bedoelen we voorzieningen/apparaten die (nagenoeg) geen storingen of schade veroorzaken. Het is per slot van rekening niet de bedoeling dat je door een defect of minder goed functionerend apparaat vervuild water drinkt of zonder elektriciteit komt te zitten. Verderop vind je wat suggesties voor goede systemen en artikelen.
Deels off-grid
Sommige mensen kiezen ervoor om deels off-grid te gaan. Dat is natuurlijk ook een optie. Hierin zijn allerlei varianten mogelijk:
- Composttoilet, zonnepanelen, maar ook aangesloten op het elektriciteitsnet
- Aangesloten op het riool, maar wel zonnepanelen en droogtoilet
- Aangesloten op het waternet, maar ook regenwateropvang en zonnepanelen
- Enzovoort
Wat heb je nodig als je off-grid gaat?
Er is een aantal basiselementen die je nodig hebt:
- Watervoorziening
- Elektriciteitsvoorziening
- Een droogtoilet
- Verwarming
- Afvalwaterzuivering
- Eventueel gas om te koken en voor warm water
Er zijn oneindig veel opties en variaties voor off-grid (van het net af) wonen. Iedere variatie heeft weer andere voor- en nadelen. En dat zijn er meer dan in dit korte artikel benoemd worden. Welke oplossing het beste bij jou past, hangt volledig af van je budget, je wensen, je huisje en je locatie.
Ik wil graag advies over mogelijkheden om (deels) off-grid te gaan wonen
Voor- en nadelen van off-grid wonen
Tiny Housen en off-grid gaat niet alleen maar gepaard met plezier en gemakken. Sommige situaties zijn uitermate oncomfortabel. We hebben een paar concrete voor- en nadelen voor je op een rij gezet:
Kortom
Het off-grid leven maakt je onafhankelijker, brengt je weer dichter bij de natuur waardoor je een kleinere ecologische voetafdruk achterlaat. Het vraagt wel wat aanpassingen en flexibiliteit van je en je zal meer moeten investeren voor de installaties.
Andere dingen waar je rekening mee moet houden
Als je kiest voor een off-grid lifestyle, dan zal een aantal dingen anders zijn dan je gewend bent. Dit zijn geen voor- of nadelen, maar wel dingen waar je rekening mee moet houden. Hieronder is een aantal punten uiteengezet:
- Composttoilet
- Plan B water
- Plan B elektriciteit
- Oplossing afvalwater
Composttoilet
Bij een composttoilet wordt je ontlasting opgevangen in een emmer. Deze emmer zal regelmatig geleegd moeten worden. Dit betekent dat je regelmatig met een emmertje poep moet lopen. Als je je urine en ontlasting gescheiden opvangt (wat zeker te adviseren is), dan is de poep goed droog en zal het nagenoeg niet stinken.
LET OP: als je poep wilt composteren, dan moet je dat op een gescheiden composthoop doen. je mag ontlasting absoluut NIET vermengen met het normale GFT afval. Wil je meer weten over het composteren van poep? Download dan gratis het Humanitaire Handboek van Joseph Jenkins (en met véél dank aan de mensen van Klein Oers die voor de Nederlandse vertaling gezorgd hebben).
Plan B water
Ook al heb je een watertank van 1500 liter (per bewoner), bij lange droogte kan het toch voorkomen dat je watertank leeg dreigt te raken. Zorg er dus altijd voor dat je een plan B hebt. Heel ingewikkeld hoeft dit niet te zijn. Bedenk vooraf wat je gaat doen als je watertank leeg is:
- Waar kan je douchen, bijvoorbeeld bij vrienden of bij een camping
- Waar kan je drinkwater tappen/kopen. Bij vrienden, openbare gelegenheden, in de winkel, op campings, enz
- Zorg voor een grote jerrycan waardoor je toch water in je keuken kan gebruiken
- Wellicht is er een buitenkraan op het terrein waar je woont en waar je je tank kunt vullen
Met een tank van 1500 liter per bewoner kan je ca. 6 weken droogte overbruggen.
Plan B elektriciteit
In de winter kan het voorkomen dat je accu’s leeg zijn doordat er te weinig zon is geweest. 
LPG aggregaat
Indien je volledig autarkisch bent, is een aggregaat hiervoor een oplossing. Dit is helaas niet zo duurzaam. Het meest duurzame is om zo min mogelijk energie te gebruiken waardoor dit niet nodig is 😉 .
Oplossing voor afvalwater
Als je een composttoilet hebt, hoef je geen septic tank o.i.d. aan te schaffen. Dit betekent dat je het grijze water* kan filteren met een IBA tank of middels een helofytenfilter. Eenmaal gefilterd kan je het weer in je watertank voegen of teruggeven aan de natuur.
* Grijs water is licht verontreinigd afvalwater van huishoudelijk gebruik, zoals water uit douche, wasmachine, keuken en urine van het droogtoilet. Het kan na zuivering eventueel opnieuw worden gebruikt voor toilet, wasmachine en planten in de tuin.
Hieronder een filmpje van Niels Kemper, een trouwe en gewaardeerde klant van de Tiny House Store, die uitlegt hoe je een eigen helofytenfilter kan verversen:
Aankoop mogelijkheden off-grid artikelen
Hieronder vind je een selectie van artikelen waar wij fijne ervaringen mee hebben. Klik op de naam van de artikelen voor meer informatie en de prijs.
Investeer je geld goed
Wat heel belangrijk is, is dat je duurzame installaties aanschaft. Met duurzaam wordt in dit geval bedoeld dat ze lang mee gaan en van goede kwaliteit zijn. Er zijn tal van goedkope (zelfbouw)installaties in omloop, maar die kampen makkelijk met problemen zoals lekkages, slecht werkende onderdelen of problemen in de winter door een bevroren (of lege) watervoorraad. In sommige gevallen kan het zelfs leiden tot gevaarlijk drinkwater of overbelaste accu-systemen. Zorg dus dat je goed bent voorgelicht als je zelf systemen gaat opzetten.
Blijf niet zitten met vragen
De bouw van je Tiny House is een enorm proces waarbij er heel veel op je afkomt. Wij maken het graag iets makkelijker voor je. Blijf niet te lang met vragen rondlopen en probeer niet koste wat kost zelf het wiel opnieuw uit te vinden.
Twijfel niet en neem contact met ons op als je vragen hebt. We helpen je graag om te kijken welke oplossing voor jou/jullie het beste is!
Warm water in je Tiny House: kies de juiste geiser
Als je enthousiast bent over off-grid wonen in een Tiny House, is een betrouwbare warmwatervoorziening een van de belangrijkste elementen die je moet regelen. Een geiser is een compacte oplossing die je hierbij kan helpen.
Propaangeiser versus een elektrische boiler
Als je off-grid wilt of moet wonen, dan is een geiser op propaangas de meest geschikte manier om je Tiny House van warm water te voorzien. Een propaangeiser gebruikt namelijk geen elektriciteit om het water te verwarmen, waarbij een boiler 24/7 elektriciteit moet leveren om het water in het voorraadvat warm te houden. Zeker in de winterperiode is dat kostbare energie die dan verloren gaat aan het warm houden van een vat water dat je misschien maar enkele minuten per dag gebruikt.
Aardgasgeiser versus propaangeiser
Aardgasgeisers vereisen een aansluiting op het aardgasnet, wat een uitdaging kan zijn als je off-grid woont. Propaangeisers daarentegen, gebruiken propaangas dat opgeslagen wordt in tanks en zijn dus ideaal voor Tiny Houses die niet verbonden zijn met het gasnet. Ze bieden je de vrijheid om je huis overal te plaatsen zonder je zorgen te maken over gasleidingen.
Kies je een open of een gesloten geiser?
Als je een geiser gaat uitzoeken op je de termen ‘open en gesloten geiser’ tegen. De termen 'open' en 'gesloten' verwijzen naar het type verbrandingssysteem dat de geiser gebruikt:
Open propaangeiser
- Heeft een open verbrandingskamer waarin lucht vanuit de ruimte waar de geiser geïnstalleerd is wordt aangezogen voor de verbranding van het propaangas.
- De verbrandingsgassen worden gewoonlijk door een schoorsteen of een afvoerpijp naar buiten geleid.
- Dit type vereist een goede ventilatie in de ruimte waar het is geïnstalleerd om een veilige aanvoer van zuurstof te waarborgen en om de afvoer van verbrandingsgassen te garanderen.
- Het is vaak goedkoper in aanschaf en installatie dan een gesloten systeem, maar is minder efficiënt en kan veiligheidsrisico's met zich meebrengen als de ruimte niet goed geventileerd is.
Een voorbeeld van een goede open propaangeiser is de TTulpe indoor B-11 geiser (ca. € 369)
Een goed voorbeeld van een gesloten propaangeiser is de TTulpe C-meister 13 (ca. € 529)
Gesloten propaangeiser
- Heeft een gesloten verbrandingskamer die volledig is afgesloten van de binnenruimte waar de geiser is geïnstalleerd.
- Lucht voor de verbranding wordt van buiten gehaald via een pijp, en verbrandingsgassen worden ook naar buiten afgevoerd via een aparte afvoerpijp. Dit systeem wordt ook wel een 'gesloten systeem' of 'balansfluesysteem' genoemd.
- Dit type is veiliger en efficiënter omdat het warmte die bij de verbranding vrijkomt beter kan benutten en omdat het risico op koolmonoxidevergiftiging binnen aanzienlijk verlaagd wordt.
- Gesloten systemen zijn vaak duurder in aanschaf en installatie, maar ze besparen op de lange termijn geld door hun hogere efficiëntie.
- In moderne installaties wordt vaak de voorkeur gegeven aan gesloten systemen vanwege de veiligheid en de hogere energie-efficiëntie.
De voordelen en nadelen van een propaangeiser in een Tiny House
Voordelen geiser op gas in Tiny House
- Energie-efficiënt: Ze leveren alléén warm water als er om gevraagd wordt. Dit in tegenstelling tot bijvoorbeeld een boiler die 24/7 het water warm moet houden en dus ook continue energie verbruikt.
- Goedkoop: Geisers op gas zijn relatief goedkoop in aanschafprijs.
- Off-grid systeem: Ze zijn niet afhankelijk van het elektriciteitsnet, wat handig is in gebieden waar elektriciteit onbetrouwbaar is of voor off-grid toepassingen in een Tiny House.
- Flexibele installatie: Propaangeisers kunnen vrijwel overal worden geïnstalleerd. Let hierbij goed op dat er (bij een open geiser) voldoende ventilatie is. Bij een gesloten geiser is dat minder belangrijk.
- Ruimtebesparing: Ze nemen vaak minder ruimte in beslag dan traditionele boilers met een opslagtank.
- Onderhoud: Ze zijn over het algemeen eenvoudiger te onderhouden dan elektrische systemen met veel elektronica.
Nadelen geiser op gas in Tiny House
- Nieuwe gastank: Je moet regelmatig een nieuwe gastank kopen (verbruik gemiddelde geiser is ca. 1,5 kg gas per uur)
- Uitstoot: Ondanks dat propaan schoner is dan veel andere fossiele brandstoffen, draagt het nog steeds bij aan de uitstoot van broeikasgassen.
- Hoge prijs installatie: Hoewel de aanschafprijs van een geiser op gas relatief goedkoop is, zo kan aanvankelijk de installatie van een propaangeiser kan duur zijn.
- Onderhoud: er is regelmatig (jaarlijks) onderhoud nodig door een erkende gasspecialist om veiligheid en efficiëntie te waarborgen.
- Gevoelig voor storingen: Een geiser op gas is gevoelig voor storingen als bijvoorbeeld de waterdruk of de gasdruk niet optimaal zijn. Ook kan een verkeerde installatie zorgen voor storingen. Dan lijkt het of de geiser kapot is, maar dit heeft puur te maken met de installatie of de het aanwezig zijn van de juiste waterdruk en/of gasdruk. Koud weer levert ook vaak extra storingen op omdat zowel de gasdruk als de waterdruk door de temperatuur van het weer kan veranderen.
- koolmonoxidevergiftiging: Ondanks dat er deze dagen alleen maar zeer betrouwbare geisers worden verkocht, zijn er met gas altijd extra risico's verbonden aan de verbranding van gas binnenshuis. Zorg dan ook altijd dat je een goede koolmonoxide-melder hebt.
Capaciteitsrichtlijnen geiser op gas
Bij het kiezen van een propaangeiser moet je rekening houden met het beoogde gebruik binnen- of buitenshuis, de vereiste capaciteit en of je een open of gesloten systeem wenst. Een geiser met een kleinere capaciteit is bijvoorbeeld geschikt voor de keuken, terwijl je voor een douche of bad een geiser met een hogere capaciteit nodig hebt.
Welke capaciteit heb je nodig?
- 5 liter/minuut: Ideaal voor het vullen van een keukenwasbak.
- 10 liter/minuut: Geschikt voor comfortabel douchen.
- Meer dan 12 liter/minuut: Om een bad te vullen.
BELANGRIJK: controleer daarbij het aantal liter dat er per minuut uit je kraan stroomt --> zet een emmer water onder je kraan, laat deze een minuut lopen en kijk hoeveel liter dit is. Dit aantal liters, stem je zo precies mogelijk af op het liters van je geiser (11 liter = geiser B-11 of C-11 / 13 liter is = B-11 of C-11, enz.
Indien dit aantal teveel van elkaar afwijkt, kan het zijn dat je storingen krijgt terwijl je geiser niet kapot is.
Gasverbruik:
gemiddeld verbruikt een geiser op gas (bv. een 10L variant) ca. 1,5 kg gas per uur.
Populaire propaangeiser voor in een Tiny House
Op het moment is een van de meest verkochte geiser op gas de gesloten C-meister 13 van TTulpe. Deze blinken uit in efficiëntie en betrouwbaarheid, en staan bekend om hun geschiktheid voor Tiny Houses. Er zijn ook andere topgeisers op de markt die perfect kunnen voldoen aan je behoeften voor warm water, afhankelijk van je specifieke wensen en ruimtelijke beperkingen.
Conclusie
Als je off-grid wilt leven in een Tiny House waarbij je voornamelijk afhankelijk bent van de opbrengst van je zonnepanelen, dan ontkom je er bijna niet aan om een geiser op gas aan te schaffen.
Zorg ervoor dat je een betrouwbaar merk kiest waarvan je weet dat je er in Nederland een onderhoudscontact op kan afsluiten. Op die manier weer je zeker dat je ten alle tijden een goed en veilig systeem in huis hebt!
Complete zonnepanelen sets voor je Tiny House
Als je denkt aan off-grid wonen of off-grid leven zijn 'zonnepanelen' voor je Tiny House vaak het eerste waar je aan denkt. Je kan je wel laten aansluiten op het net, maar wil je helemaal onafhankelijk zijn, dan zijn zonnepanelen inderdaad een must. Zonne-energie, vrijheid en zelfvoorzienend zijn drie major begrippen bij het leven in een Tiny House. Daarom wijden we in dit artikel verder uit over zonnepanelen.
Wat zijn de juiste zonnepanelen
Binnen de Tiny House community wordt er aardig wat afgezocht en gepionierd om tot de beste oplossing te komen wat betreft zonnepanelen.
Mensen willen het vaak slim én goedkoop aanpakken. Volkomen logisch!
Wat niet iedereen goed beseft, is dat er héél veel specialistische kennis nodig is om een goed en vooral langwerkend zonnepanelensysteem met energieopslag samen te stellen.
Herken je dit?
- Accu’s en panelen verkeerd aangesloten + verkeerde configuratie
- Verkeerd gekozen bekabeling / omvormer / zekering
- Verkeerde type accu’s of met te veel of te weinig Ah (Ampere-uur)
- Te weinig of teveel zonnepanelen voor de gekozen accu’s
- Foute kabelverbindingen wat brandgevaar kan veroorzaken
- Verkeerde vermogens berekend
- Onherstelbare schade aan je systeem door onjuiste beveiliging bij lithium accu’s
Dit zijn veel voorkomende valkuilen van mensen die probeerden zélf de juiste goedkope aansluitingen te maken. Helaas zonder resultaat.
Door ‘goedkoop’ kan men uiteindelijk met een inefficiënt of zelfs gevaarlijk systeem komen te zitten.
Tijd voor iets anders
Om er voor te zorgen dat situaties als hierboven niet meer gebeuren, zoeken medewerkers van de Tiny House Store dagelijks naar producten en bedrijven die dit voorkomen en oplossen.
Deze oplossingen zijn uitgebreid getest door Tiny House bewoners.
Compleet zonnepanelenpakket voor jouw Tiny House
Heb jij ook niet zo heel veel verstand van zonnepanelen, accu’s en techniek? Dan zijn deze complete zonnepanelenpakketten perfect voor jou. Ze zijn namelijk al precies afgestemd op een permanent verblijf in een Tiny House, inclusief een makkelijke plug-and-play installatie!
Dit betekent:
- De juiste hoeveelheid zonnepanelen, exact afgestemd op jouw persoonlijke verbruik (in overleg)
- Bijpassende accu’s, afgestemd op jouw budget en wensen
- Een omvormer incl. accu lader, groepenkast en Solar laadcontroller MPPT
- Batterij monitor
- De juiste bedrading voor het aansluiten
Bekijk hier de pakketten in de winkel
Makkelijk zelf aansluiten
Normaal gesproken is het installeren en het systeem werkend krijgen een ingewikkelde klus. Je moet er zelfs speciaal gereedschap voor aanschaffen.
Maar niet bij deze complete pakketten!
Deze pakketten worden plug and play geleverd. Dit houdt in:
- Kabels zijn al gemonteerd en voorbedraad
- Zekeringen zijn al gemonteerd
- De juiste parameters zijn ingesteld
- Een heldere installatietekening helpt je bij de plug and play aansluiting
Wat moet ik dan zelf nog doen?
- Zonnepanelen op dak monteren
- Accu’s aansluiten
- Omvormer op de muur bevestigen
- That’s it!
Zitten je zonnepanelen op het dak? Dan kost het je daarna nog max. een uurtje om met behulp van de tekening het hele systeem werkend te krijgen.
Bekijk hier de pakketten in de winkel
Garantie
De energiesystemen van o.a. het merk Victron hebben inmiddels een goede naam opgebouwd binnen de Tiny House community. De producten zijn van goede kwaliteit en door de juiste samenwerking met diverse experts kunnen we de mensen binnen de Tiny House community naar grote tevredenheid van de klanten voorzien van de benodigde specialistische kennis.
Ze bieden
- 6 jaar garantie voor de systemen, met uitzondering van de accu’s (2 jaar)
- Persoonlijk contact en goed overleg over de aan te schaffen systemen
- Omruilgarantie als je om wat voor reden dan ook tóch een zwaarder of lichter systeem wilt
- Schaalbare systemen, dus eenvoudig uit te breiden
Lithium of lood accu's
Een off-grid Tiny House gaat meestal gepaard met het kiezen van een goede accu. Je kunt kiezen uit lood of lithium batterijen. Om de juiste keuze te kunnen maken is het belangrijk dat je het verschil weet. Dat vatten we in dit artikel zo goed mogelijk samen.
Het verbruik
Een eenpersoons Tiny House verbruikt voor een koelkast, laptop, telefoon, keukenmachine, verlichting en overige kleine verbruikers circa 1 a 1,5 kW. Dan hebben we het over energieverbruik per dag.
Met vier zonnepanelen van circa 300 Wattpiek (Wp) heb je meer dan genoeg energie voor de zomer, het voor- en najaar en kan je ook de winter redelijk doorkomen.
Bij weinig zon
Desondanks zal je af en toe moeten terugvallen op een alternatieve energiebron zoals een aggregaat.
De aggregaat kan via een acculader de accu’s weer volledig opladen wanneer er een gebrek aan zonlicht is.
De omvormer en de accu
Het vermogen van de omvormer moet zwaarder zijn dan het zwaarste verbruik en wat je totaal gelijktijdig wil gaan gebruiken.
Bijvoorbeeld: de koelkast, je droogtoilet, je föhn, je lampen en je laptop tegelijk.
De benodigde netto accucapaciteit die je nodig hebt is circa 2,5 kW netto, zodat je met een volle accu voor twee dagen energieopslag hebt.
Bij een 12 Volt accu systeem is dat circa 200Ah (netto) en bij een 24 Volt systeem is dat 100Ah (netto). Hiermee voorkom je dat je bij een bewolkte dag direct zonder energie zit.
Om te zien hoeveel energie er nog in de accu’s zit, kan een batterijmonitor niet ontbreken. Op deze monitor kan een alarm worden ingesteld die wordt geactiveerd zodra de minimaal ingestelde accucapaciteit is bereikt.
Lithium of lood (AGM / Gel) accu
Bij de aanschaf van zonnepanelen heb je een accu nodig om de opgewekte energie op te slaan. Je kan dat doen met lood of lithium accu’s.
Wanneer je de keuze maakt voor een lood accu dan kan je het beste kiezen voor een AGM (Absorbed Glass Mat) accu die veel cycli (= aantal keer opladen) kan maken en goed bestand is tegen diep ontladen. Om die reden raden wij voor Tiny House bewoners meestal AGM loodaccu’s van het merk Victron of Hoppecke aan.
Lood accu: ontladen en gebruik
Om de levensduur van een lood accu te verlengen is het advies de accu’s 50 á 60% te ontladen en max. 70%. Wanneer je ervoor kiest om diep te ontladen, zal de levensduur van de lood accu sterk verkort worden.
In een lood accu vindt een chemisch proces plaats waardoor er altijd energie verloren gaat.
Lithium accu: ontladen en gebruik
Bij gebruik van een lithium accu heb je bijna geen verlies bij het laden en ontladen.
Bij gebruik van de juiste acculader kan de accu snel worden geladen en ontladen. Deze accu kan veel dieper ontladen worden dan een lood accu, zonder dat er schade optreedt.
Een lithium accu kan tot ca. 90% ontladen worden. Wel moet er altijd een restcapaciteit overblijven. Bij een volledige ontlading zal de accu niet meer geladen kunnen worden en zal er een nieuwe accu moeten worden aangeschaft.
Het is daarom noodzakelijk om de lithium accu te beveiligen, zodat deze onder een ingestelde waarde van circa 80% alle verbruikers ontkoppeld van de accu’s. Het aantal cycli dat een lithium accu kan maken is veel hoger dan een gemiddelde lood accu.
Wanneer je alle voordelen van de lithium accu bij elkaar optelt dan kom je tot de conclusie dat een lithium accu voordeliger is dan een lood accu.
De zonnepanelen en energie-opslagsystemen van het merk Victron kunnen wij van harte aanbevelen. Hieronder een reactie van een tevreden klant:
Beste Ronald,
Ik wou je nog even persoonlijk bedanken voor de installatie. De laatste 2 weken hebben we geklust in ons Tiny House en hebben we tevens de pomp en de koelkast in gebruik genomen. Het systeem werkt perfect!
Het ontdubbelen van de 4 panelen i.v.m. schaduw is een goede beslissing geweest.
Ondanks het warme weer, het douchen en een koelkast met hoger verbruik, hebben we de 10 dagen kunnen doorkomen met slechts 2 maal even de generator aan te zetten om te vermijden dat de batterij in de ochtend onder de 50% zou zakken. Kortom, ik ben een zeer tevreden klant!
Met vriendelijke groet, Steven
Vragen over leven in een community
De kans is groot dat je met je Tiny House in een community terecht komt. Daarom vind je bij ons ook informatie terug over de community living standaarden met alle pro's en con's.
Leven in een community
Je kunt verschillende afspraken met elkaar maken over wat voor jullie belangrijk en relevant is. De afspraken zijn er om duidelijkheid te verschaffen aan iedereen en conflicten te vermijden. Privacy, dingen samen ondernemen, wel of niet samen eten, voor- en nadelen, wat als het even stroef loopt... Allemaal vragen die je logischerwijs in je opkomen. Daarom hebben we een artikel geschreven met de meest gestelde vragen.
Je leest mijn (Eefje) persoonlijke ervaringen en visie op het leven in een woongemeenschap. En let op: als je dezelfde vragen stelt aan andere community leden, krijg je waarschijnlijk een heel ander verhaal 😉. Het is mijn bedoeling om je een idee te geven van het leven in een community, dit is absoluut geen algemene norm.
Nee, dat hoeft niet en dat is iets dat je per community afspreekt. Elke community heeft een eigen cultuur en afspraken.
In onze community LiberTerra Geestmerambacht doen we lang niet alles samen. Dat was vanaf het begin een bewuste keuze.
Tijdens het voortraject hebben we door middel van spelvormen met stellingen onderzocht wat onze visie was over het samen wonen in een gemeenschap. Dat gaf ons letterlijk een beeld over waar we stonden. Wat betreft het dingen samen doen waren we het al snel eens dat we heus niet alles samen hoefden te doen.
Vier keer per jaar houden we een community dag wat eigenlijk een soort teambuilding is. Daarnaast ontstaan er ook spontane dingen, vooral in de zomer wanneer iedereen meer tijd buiten doorbrengt. En we runnen natuurlijk samen het kenniscentrum en zorgen we gezamenlijk voor het terrein. Voor al deze activiteiten hebben we aparte kringen waarmee we vergaderen.
Vier keer per jaar hebben we een community teambuildingsdag
Het is wel een les om “nee” te kunnen zeggen, wat betekent dat je eerlijk bent naar jezelf én de ander. Ik vind dat een fijne oefening. Er zijn mensen die heel makkelijk “nee” kunnen zeggen en mensen die dat wat lastiger vinden kunnen daar dan weer van leren. Andersom geldt dat mensen die misschien altijd “nee” zeggen, leren om wat vaker “ja” te zeggen en daar ook van genieten.
Gordijnen!😁
De buren weten inmiddels dat als mijn gordijnen dicht zijn, ik zin heb om alleen zijn en dat ze dan niet gezellig op de koffie hoeven te komen. Er loopt nooit zomaar iemand binnen, iedereen klopt altijd. We zijn ons zeer bewust van elkaars privacy en dat wordt absoluut gerespecteerd.
Daarnaast hebben we ook een stoplichtsysteem, al is dat voornamelijk bedoeld voor de vijf kinderen in de community. Groen = kom maar binnen, oranje = alleen als je een noodzakelijke vraag hebt en rood = nu even niet. Werkt super voor iedereen!
Nee. Wij werken met het sociocratische besluitvormingssysteem. Dat betekent dat we een structuur hebben waarbij, als het om beslissingen gaat, iedereen consent moet geven. En als de hele groep “ja” zegt en een of enkele personen “nee”, dan wordt er gekeken naar wat ze missen in het voorstel zodat ook zij er consent op kunnen geven. De vergaderingen duren hierdoor soms wat langer maar zijn over het algemeen zeer bevredigend omdat er vanuit iedereen draagvlak is voor een beslissing.
Mieke Elzenga is het initiatief voor onze community begonnen en heeft het ‘Brondocument’ gemaakt. Mieke gelooft in ‘van ik naar wij‘.
Ze heeft in haar eentje haar visie uitgewerkt en vervolgens is zij mensen gaan zoeken die aansluiten op het Bronplan en die haar visie delen. En nu dragen we het met zijn allen. Niemand is de baas. We hebben ons allemaal geconfirmeerd aan het Bronplan en aan de daarin vooropgestelde visie, normen en waarden. Dankzij dit Brondocument zijn er geen belangrijke zaken waar we ontzettend in van mening verschillen.
Door de sociocratische manier van benaderen en de toepassing van geweldloze communicatie komt iedereen aan het woord. Als iemand het ergens niet mee eens is, kan die het dusdanig goed uitleggen dat het ook heel vaak de ogen van anderen opent. Dit is heel verrijkend en verhelderend.
Het wonen in een community brengt meer sociale verplichtingen met zich mee dan traditioneel wonen.
We hebben een achttal kringen en per kring zijn we verantwoordelijk voor een deel van de community.
We zitten allemaal in de coöperatie kring (dat is de afspraak) en we vergaderen eens in de drie weken en dan eten we ook samen. Daarnaast zitten we allemaal nog in twee kringen. Iedereen stopt ongeveer een halve dag per week in de werking van de community.
Samen verjaardagen vieren in de community
Er zijn onderlinge verschillen in de behoefte aan sociaal contact: de een vindt het heel fijn om een keer lekker met een ander te kletsen of te wandelen of kopjes thee te drinken terwijl een ander daar helemaal geen behoefte aan heeft en die ziet in principe niemand naast de kringen. We zijn daar vrij in en dat gaat goed.
In een community word je genoodzaakt om zaken te uiten. Niemand heeft er wat aan als je met opgekropte frustratie rond loopt. In onze community kan dat ook niet, want iemand pikt het altijd wel op als er iemand met opgekropte gevoelens rondloopt.
“Het is oké om af en toe even te schuren met elkaar. Zonder wrijving geen glans.“
Zoals gezegd is een belangrijke pijler van onze woongemeenschap geweldloze communicatie. Dit is een gesprekstechniek die de communicatie heel objectief houdt. Het gaat erom dingen bij jezelf te houden, je heel bewust te zijn van wat je eigen gevoel en behoefte zijn in een situatie en wat je verzoek is aan de ander.
Het gebeurt dat iemand zich emotioneel uit (huilen, harder praten…), en daar is ook ruimte voor. Ongecensureerd je ongenoegen of andere onaangename emotie kunnen uiten helpt om je lading kwijt te raken. Maar daarna ontstaat er steeds een constructief gesprek waarbij we dus onderzoeken wat er bij onszelf gebeurde. Dat is soms even een zoektocht maar het is ook wel oké om af en toe even te schuren met elkaar. Zonder wrijving geen glans. We komen er altijd wel uit met elkaar.
“Het gaat er niet om wat de ander erover denk, maar hoe jij je voelt.”
Er is ook altijd wel iemand in de buurt die als een soort mediator kan optreden. Dit houdt in dat, als A een conflict heeft met B, A met C gaat praten om te checken wat er precies gebeurt. Wat raakt iemand zo? Ook als A geraakt is en probeert te roddelen, dan zegt C iets in de zin van: “Het gaat er hier niet om wat ik erover denk maar hoe jij je voelt, wat jou geraakt heeft.”
We zijn echt een spiegel voor elkaar.
Een community geeft je de kans om je te omringen met gelijkgestemden.
Los van het feit dat ik in een prachtig huis woon middenin de natuur is de energie van onze woongemeenschap voor mij een enorm voordeel.
We zijn in onze community allemaal mensen die willen bijdragen aan een mooiere, bewustere wereld. Dat doen we allemaal op onze eigen manier en dat is fijn. We denken allemaal out-of-the-box. Daar word ik erg blij van.
Als ik soms wat minder in mijn vel zit en niemand wil zien, dan kan ik dat gewoon creëren. En het is soms ook wel fijn dat er op bepaalde momenten iemand juist wel naar me kijkt en een praatje maakt, kijkt hoe het met me gaat.
Sommigen zullen de (kans op) wrijving die je altijd hebt wanneer je met een aantal mensen samen leeft als een nadeel beschouwen. Zelf vind ik dat niet zo erg want uit wrijving kan ik altijd weer wat leren.
De grootste uitdaging in een community is op op momenten dat het minder goed met je, gaat niet over je eigen grenzen te gaan.
Zeker. De belangrijkste succesfactoren van een community zijn dat je een groep mensen vindt die over de grote lijnen dezelfde waarden heeft. Het kan handig zijn om hier het gratis e-book van te downloaden: In 7 eenvoudige stappen van start. Dit is gemaakt door een van onze leden hier in de community en staat boordevol goede tips en weetjes.
Mijn tip is: ga alvast alleen of met zijn tweetjes een basisdocument maken waarin je beschrijft wat je wil dat de community gaat doen, hoe je gaat samenleven, wat je als meerwaarde gaat toevoegen, enz.
Kijk daarna eerst eens binnen je eigen netwerk of er gegadigden zijn en breid geleidelijk aan uit naar vrienden van vrienden enzovoort. Wanneer je mensen hebt gevonden, investeer dan tijd om te kijken of het echt klikt met elkaar en of je visie overeenkomt. Het is belangrijk een band te creëren met elkaar.
Als je al een stap verder bent, en je hebt ook al een stuk grond op het oog, een groep mensen bij elkaar, maar je komt maar niet verder, dan kan je contact opnemen met Mieke Elzenga. Zij is integraal conceptontwikkelaar en helpt innovatie community's met het realiseren van hun plannen.
Veel community's halen het namelijk niet omdat ze het al van bij het begin niet met elkaar eens zijn. Hulp hierbij inschakelen kan de slagingskans van een mooi plan enorm vergroten!
Nee zeker niet, dat moet je echt wel willen en zin in hebben.
Een community maakt aanspraak op je sociale vaardigheden, op je geduld, je ruimte, je zelf-reflecterend vermogen, op het willen ontwikkelen en op het willen samen werken. Sommige mensen hebben daar geen zin in omdat ze bijvoorbeeld al genoeg hebben aan hun gezin en werk.
Als je zin hebt in avontuur, fijne mensen om je heen en een boost in je persoonlijke ontwikkeling, is het waarschijnlijk een goed idee om in een community te gaan wonen.
Voor mij was het simpel. Ik wilde heel graag in een Tiny House wonen en had nog nooit in een community gewoond. Ik hou ervan dingen te doen die ik nog nooit gedaan heb. Het maakt het leven ontzettend spannend. Ik hou er juist van om getriggerd te worden en in beweging te zijn. “Kom maar op!” Een beetje schuring maakt dat ik me echt voel leven.
Het was een groot avontuur buiten mijn comfort zone, want ik ben erg gesteld op mijn privacy.
Wat me extra aansprak in deze community was dat we met elkaar een kenniscentrum zouden gaan opzetten en runnen. Wat is er nou mooier dan met negen andere huishoudens al onze kennis te bundelen en te delen en zo de olievlek van deze Nieuwe Wereld kunnen verspreiden met elkaar, op een creatieve, mooie manier. Een wereld met ruimschoots aandacht voor ecologisch bouwen en wonen en een nieuwe economie (WEconomy). We werken inmiddels ook samen met duurzame ondernemers uit de omgeving, wat erg inspirerend is.
Ik wist dat als ik hier zou gaan wonen, mijn leven niet saai zou zijn. Kennis en levenservaring die gedeeld worden met 16 volwassenen: ik ben in een feest terecht gekomen. Er worden workshops gegeven, we hebben maancirkels met vrouwen, open dagen, yoga in het kenniscentrum. Het gebeurt allemaal in mijn eigen voortuin. I.p.v. dat ik de dingen moet opzoeken, komen al die dingen nu naar me toe.
Hoe start je een community
Wij van de Tiny House Store zijn zelf betrokken geweest bij de start van een community. Dat wil zeggen, Eefje heeft zelf haar Tiny droomhuis gebouwd op een plek waar ook andere Tiny Houses staan en was nauw betrokken bij het begin van de community samenstelling. Zij heeft een Tiny Story geschreven over haar ervaringen bij de start en verdere opbouw van een Tiny House community.
Hoe het allemaal begon
"Wat is er nodig in het gebied en wat kunnen wij als community komen brengen?"
Het idee om deel uit te maken van een community met Tiny Houses, was al heel lang een droom van me. Via via kwam ik in contact met Mieke Elzenga. We klikten enorm vanaf het begin. Ik voelde me direct geïnspireerd door haar enthousiasme, super energie en passie. Mieke had toen al een stuk grond gevonden en was volop in gesprek met de gemeente en het recreatieschap Geestmerambacht.
Voor ik het wist, zat ik in het kernteam van LiberTerra Geestmerambacht. Deze organisatie, opgericht door Mieke, combineert wonen met het bieden van oplossingen voor maatschappelijke uitdagingen. Mieke had toen ook het Bronplan al geschreven. Hiermee overtuigde ze de gemeente en het recreatieschap Geestmerambacht van de meerwaarde van de Tiny House community voor de samenleving. Ook voor de deelgenoten van de community was dit Bronplan een overeenkomst. Een belofte.
In plaats van een stuk grond en financiële steun te vragen bij de overheid, gingen we juist iets aanbieden. We vertrokken daarvoor vanuit de vraag "Wat is er nodig in het gebied en wat kunnen wij als community bijdragen?"
Het recreatiegebied had behoefte aan meer bezoekers, gebied ontwikkeling en een goede invulling van bepaalde stukken grond. Mieke kwam met het antwoord: "Wij komen een kenniscentrum rond biobased bouwen en WEconomy opzetten. En het kost jullie niets!" Het begin van de community LiberTerra Geestmerambacht was een feit!
Hoe we de community samenstelden
"Wie willen we als buren?"
Ons kernteam bestond op dat moment uit Mieke, Bernard van Mindful Homes en mezelf. Ook Bernard beschouw ik intussen als een goede vriend. We hebben heel bewust mensen geselecteerd vanuit de vraag: "Wie willen we als buren?" We stelden een vragenlijst op die geïnteresseerden invulden. Dit ging enerzijds over persoonlijke eigenschappen en anderzijds ook over beschikbare financiële middelen, die nodig zijn voor alle voorzieningen waar we zelf voor moeten zorgen om het terrein leefbaar te maken . Een voorselectie maken is erg belangrijk. Je hebt in het begin meer aan 5 oprecht geïnteresseerden dan aan 100 mensen die het wel een leuk idee lijkt. We hebben er daarom voor gekozen om eerst in ons netwerk te kijken en pas erna beetje bij beetje uit te breiden.
De afspraak was steeds: als er iemand bijkomt, dan kijken we met de bestaande groep of die volgende persoon ook past in het totaalplaatje van de community.
Mijn Tiny House dat ik ga bouwen over een maandje
Teambuilding
Toen we voldoende bewoners gevonden hadden om ons project te starten, hebben we veel aandacht besteed aan teambuilding. Veel community's vallen immers uit elkaar of starten niet eens, doordat mensen onderling gedoe krijgen. We komen wekelijks met de groep bij elkaar. Dit gebeurde voor een tijdje digitaal door de corona crisis. Het is fijn dat we elkaar stilaan ook weer meer op het terrein kunnen treffen. We doen dan teambuilding spelletjes waarbij we bijvoorbeeld vragen stellen aan elkaar. Dat gaat dan over elkaars waarden. En uiteraard is gewoon lol maken samen, ook een belangrijk onderdeel van team building.
Het leven in een community
"Als je met een groep samenleeft, leer je de ander maar ook juist jezelf veel beter kennen."
Ik vind het community leven best spannend. Ik heb erg veel behoefte aan mijn eigen ruimte en hou er echt niet van als een ander me gaat vertellen wat ik wel of niet mag. Wat dat betreft zitten we met de groep echt wel op één lijn. Zo hoeven we bijvoorbeeld niet elke dag samen te eten. En we zijn ook niet van plan elkaars deur plat te lopen. Wel vergaderen we één keer om de twee weken en dat combineren we dan met gezellig samen eten. De groep voelt stevig en volwassen.
Het voelt alsof ik samen met deze tien nieuwe mensen/gezinnen een nieuwe familie start. Met mijn man heb ik na 16 jaar nog maar weinig triggers. Dat is natuurlijk wel fijn, maar ik voel ook dat ik die triggers juist nodig heb om te groeien. Als je met een groep samenleeft, leer je de ander maar ook jezelf juist veel beter kennen. Je loopt tegen grenzen aan en komt uit je comfortzone: en het is daar dat je persoonlijk groeit.
De meesten in onze community zijn ondernemers. Dat vind ik fijn want dit zijn doorgaans zelfstandige mensen met pit, daadkracht en initiatief. Ik krijg enorm veel energie elke keer wanneer ik de groep heb gezien. De anderen geven aan dat dat voor hen net zo voelt. Dat ervaar ik als erg waardevol en daardoor voel ik me ontzettend rijk.
Verder zijn er speciale kringen, groepen die elk een bepaalde verantwoordelijkheid binnen de community op zich nemen. Zo is er een tuinkring, kenniscentrumkring, sociale kring, organisatiekring, communicatiekring, coöperatiekring, bouwkring en de guppieclub, die zich bezig houdt met activiteiten voor de kinderen.
Ik maak zelf deel uit van deel uit van de sociale kring en de kenniscentrumkring. In de sociale kring waken we erover dat de groepsvorming goed blijft gaan. We kijken hoe we omgaan met conflicten en of er bepaalde zaken nodig zijn op sociaal vlak. Met de kenniscentrumkring zetten we activiteiten op zoals het organiseren van workshops. We trekken groene ondernemers aan en geven hen een podium. We gaan markten organiseren en houden ons bezig met de educatie van volwassenen en kinderen. Verder zullen we continu bekijken: "Wat kunnen we nu en de komende 5 jaar betekenen voor de gemeente en het recreatiedomein?"
De rol van de Tiny House Store
Mindful Homes, voor wie ik o.a. de isolatiematerialen lever, levert de 10 zelfbouwpakketten aan.
Zelf lever ik alle bouwmaterialen zoals isolatiemateriaal, constructieplaten, voor sommigen de gevelbekleding, droogtoilet. Voor mijn eigen huisje neem ik schroefpalen als fundering en een regenwater-zuiveringssysteem en een IBA-tank (= grijswaterzuivering). Ook neem ik uiteraard zonnepanelen én wordt mijn slaapkamer helemaal stralingsvrij.
Mijn Tiny House wordt gelijk mijn showmodel. Voor de binnenkant gebruik ik gerecycled of tweedehands materiaal. De buitenschil van het huis wordt nieuw, zodat ik zeker ben van de stevigheid en veiligheid van het huisje. Ik kijk er al naar uit jullie in mijn nieuwe stek te mogen rondleiden! ;-)